Bedragen x € 1.000 | |||||
Primitieve begroting | Begroting na wijziging | Rekening 2025 | Verschil | Rekening 2024 | |
Lasten | |||||
2.1 Wonen | -13.337 | -25.502 | -16.102 | -9.400 | -12.089 |
2.2 Openbare ruimte | -36.371 | -38.642 | -37.623 | -1.019 | -35.106 |
2.3 Grondbedrijf | -594 | -691 | -9.952 | 9.261 | -3.511 |
Totaal Lasten | -50.302 | -64.835 | -63.677 | -1.158 | -50.706 |
Baten | |||||
2.1 Wonen | 4.412 | 9.277 | 7.731 | 1.546 | 5.277 |
2.2 Openbare ruimte | 15.557 | 16.595 | 17.354 | -758 | 15.595 |
2.3 Grondbedrijf | 1.025 | 1.456 | 11.610 | -10.154 | 6.200 |
Totaal Baten | 20.994 | 27.329 | 36.695 | -9.366 | 27.071 |
Saldo van baten en lasten | -29.308 | -37.507 | -26.982 | -10.525 | -23.635 |
Stortingen | - | - | - | - | -200 |
Onttrekkingen | 1.869 | 10.489 | 5.631 | 4.858 | 3.159 |
Mutatie reserves | 1.869 | 10.489 | 5.631 | 4.858 | 2.959 |
tableCell8 | |||||
Resultaat | -27.440 | -27.018 | -21.352 | -5.666 | -20.676 |
Leeswijzer 'Wat heeft het gekost'
De cijfers in het bovenstaande overzicht van baten en lasten per productgroep bestaan uit structurele budgetten en eenmalige budgetten. Deze eenmalige budgetten zijn ook te vinden onder onderdeel f. Eenmalige budgetten. Wanneer er onderuitputting op deze budgetten ontstaat, is dat in bovenstaande tabel als voordeel opgenomen. Echter wordt dit, onder de mutaties reserves, verrekend waardoor het resultaat op baten en lasten het resultaat van structurele budgetten in dit programma bevat.
Toelichting 2.1 Wonen (saldo voordeel € 2.859.000)
De grootste afwijkingen worden veroorzaakt door:
Leefomgeving (voordeel € 1.350.000)
- In 2025 is de verstrekte subsidie voor gemeentelijke monumenten € 134.000 lager geweest dan begroot. De verordening voor rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten gaan wij in 2026 aanpassen. De huidige regelingen sluiten niet aan bij de vraag, waardoor het budget deels onbenut blijft.
- Vanuit de Omgevingswet zijn er extra legesinkomsten gegenereerd. Een deel hiervan (€ 380.000) heeft betrekking op voorgaande jaren die in 2025 zijn afgerekend. In 2025 zijn de extra inkomsten € 700.000 geweest. Het aantal conceptverzoeken en formele aanvragen zijn de afgelopen twee jaren fors toegenomen. Dat heeft ervoor gezorgd dat er navenant meer legesinkomsten zijn gerealiseerd.
- Ook vanuit controle en handhaving hebben wij extra inkomsten van € 190.000
In 2025 zijn meerdere handhavingsprocedures opgestart, waarbij het college meerdere besluiten heeft genomen. Bij deze besluiten zijn lasten onder dwangsommen opgelegd om ervoor te zorgen dat de overtredingen binnen de gestelde termijn worden beëindigd. In meerdere dossiers zijn de overtredingen niet binnen de gestelde termijn beëindigd, waardoor de overtreders de opgelegde dwangsommen aan de gemeente verschuldigd zijn. Deze dwangsommen zijn vervolgens daadwerkelijk door het college ingevorderd. Dit maakt dat hierdoor extra inkomsten zijn gerealiseerd.
Ontwikkeling (voordeel € 623.000)
Er is in 2025 een vordering opgenomen voor de SPUK realisatiestimulans. Met deze regeling ontvangen gemeenten een vast bedrag per betaalbare woning waarvan de bouw is gestart. In 2025 is de bouw gestart van 68 woningen in onze gemeente die voldoen aan de voorwaarden van de SPUK-regeling. Op basis hiervan verwachten wij rijksmiddelen te ontvangen. Gemeenten ontvangen € 7.000 (exclusief btw) per betaalbare woning waarvan de bouw in het voorgaande jaar is gestart. Dit leidt voor onze gemeente tot een totaalbedrag van € 476.000. De daadwerkelijke ontvangst van deze middelen vindt naar verwachting plaats in 2026.
Overige voordelen worden gerealiseerd vanuit een aantal kleinere afwijkingen op het vlak van verkeersveiligheid, energieloket en duurzaamheid.
Vastgoedbeheer (voordeel € 873.000)
- Vanuit de voorziening vastgoed zijn de middelen voor verduurzaming als vrijval meegenomen in de jaarrekening 2025. Dit komt omdat de voorziening op deze manier niet aansloot bij BBV-richtlijnen. De vrijval van deze middelen zorgt voor een voordeel van € 1.995.000 in deze jaarrekening.
- In 2025 zijn in het kader van het lopende traject vanuit de Huurbeschermingswet twee ligplaatsen voor woonboten verkocht voor totaal € 123.000. Hiervoor was geen bedrag opgenomen in de begroting.
- Het beheer van accommodaties is €159.000 duurder geweest in verband met extra inhuur van derden door langdurige ziekte, verminderde inzet als gevolg van het generatiepact en toegenomen taken bij sporthalbeheer.
- Via de kadernota 2019 is een taakstelling opgenomen om 10% van het gemeentelijk vastgoed af te stoten. De vrijvallende onderhoudslasten worden vervolgens met deze taakstelling verrekend. Op dit moment bedraagt de taakstelling € 330.000.
- Er is sprake van een overschrijding van het energiebudget op diverse vastgoedobjecten. Er zijn verschillende oorzaken die hieraan ten grondslag liggen. Zo zijn de aansluitkosten (vastrecht) van de netbeheerder sterk gestegen, is er sprake van een toename van het aantal elektrische voertuigen, heeft er een proef bodemsanering plaatsgevonden met een fors stroomverbruik en heeft er in 2025 nog een afrekening plaatsgevonden over 2024. Het negatieve resultaat op elektra van alle vastgoedobjecten bedraagt € 465.000 en voor gas is dit € 258.000.
Toelichting 2.2 Openbare ruimte (voordeel € 1.421.000)
De grootste afwijkingen worden veroorzaakt door:
Wegen (voordeel € 641.000)
- Extra inkomsten van leges en rechten € 353.000. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door een aantal incidentele extra ontvangsten. Hierbij gaat het om vergoedingen die betaald worden door externe partijen die graafwerkzaamheden uitvoeren, zoals de aanleg van drinkwaterleidingen en de aanleg glasvezel. Deze degeneratievergoedingen worden betaald om herstelwerkzaamheden aan de gemeentelijke grond te kunnen uitvoeren.
- Er heeft een vrijval vanuit de voorziening wegen plaatsgevonden in verband met werken die goedkoper zijn gerealiseerd dan begroot. Het totaal hiervan is € 205.000.
Groen (nadeel € 87.000)
- Kleinere afwijkingen zorgen voor dit resultaat
Vaarwegen (voordeel € 119.000)
- Kleinere afwijkingen zorgen voor dit resultaat
Riolering/stedelijk waterbeheer (voordeel € 586.000)
Er zijn extra inkomsten geweest vanuit het Wetterskip welke bestemd waren voor 2024. Verder is er minder onderzoek uitgevoerd dan gepland en is er aan onderhoud door de buitendienst minder uitgevoerd.
Afval (voordeel € 128.000)
Alle voor- en nadelen op afval worden verrekend met de voorziening Afvalstoffenheffing.
Op de milieuterreinen zien we een toename van het aanbod van grondstoffen zoals hout en metaal. De beoogde afvalreductie stagneert, de inzameling van huishoudelijk, Gft en Grof afval is in 2025 vergelijkbaar met aanbod in het voorafgaande jaar. Uit de definitieve cijfers van Omrin moet nog blijken welk gewicht aan restafval daadwerkelijk is verbrand. Deze data worden op een later moment bekend gemaakt. Het resultaat op de afvalstoffenheffing is enigszins positief door de geboekte resultaten op de grondstoffen alsmede de mutaties op basis van de beschikbare volume eenheden in de eindgebruikers.
Toelichting 2.3 Grondbedrijf (voordeel € 894.000)
Het financieel resultaat van de grondexploitaties over het jaar 2025 is € 756.000. Zie voor een uitgebreide toelichting het beleidsmatige deel in hoofdstuk 2. Grondbedrijf en de paragraaf grondbeleid. Daarnaast was er nog een voordeel van € 138.000 op terreinen en overhoekjes.
Toelichting mutatie reserves
Op dit programma zijn voor € 10.340.000 eenmalige budgetten beschikbaar gesteld. De uitgaven hebben € 5.482.000 bedragen. € 13.000 valt vrij als gevolg van het afsluiten van kredieten. Het restant ad € 4.858.000 wordt overgeheveld naar 2026. Zie ook het onderdeel f Eenmalige budgetten bij dit programma. De overige reservemutaties hebben betrekking op exploitatiebudgetten.